Gedachterstand

Hoe ik tegelijkertijd Le Soir verdedig en veroordeel.

Ik herinner me nog goed de grote openbaring toen ik voor het eerst On Liberty^[4] las. Daarvóór was ik, als kind van mijn tijd, wel voorstander van vrijheid van meningsuiting, maar niet noodzakelijk fervent voorstander. Ik had, zoals John Stuart Mill het uitdrukt, de gangbare doctrine van het vrije woord geërfd, maar niet bewust aangenomen.

Mill legt uit dat de vrije meningsuiting niet alleen een recht is van diegene die zijn mening wil uiten, maar vooral van diegene die wil luisteren: als de vrije meningsuiting niet gegarandeerd is, verliest de geïnteresseerde de mogelijkheid om met alle opinies in contact te komen, om ze passioneel te horen verdedigen. In detail legt Mill uit dat in contact komen met tegengestelde meningen, noodzakelijk is om zelf de weg naar de waarheid te vinden, onafhankelijk of je reeds vooraf gelijk had, of de ander gelijk heeft, of de waarheid in het midden ligt.

If all mankind minus one, were of one opinion, and only one person were of the contrary opinion, mankind would be no more justified in silencing that one person, than he, if he had the power, would be justified in silencing mankind.

→ John Stuart Mill^[4]

Deze redenering geldt bovendien ook (vooral?) voor extreme meningen. Ook die meningen waar ik het absoluut niet mee eens ben. Ook voor door religie ingegeven dogma’s, zoals de idee dat het scheppingsverhaal de historische waarheid is, dat de vrouw ondergeschikt is aan haar man, of dat homoseksualiteit een geestesziekte is, en abnormaal. Ook voor door racisme of xenofobie ingegeven doctrines. Ook voor de nogal naïeve gedachte dat de federalisering aan de basis ligt van de communautaire problemen in België, in plaats van het gevolg ervan te zijn. Ook voor de complottheorie dat de maanlanding nooit echt heeft plaatsgevonden. Ook voor de hypothese dat de Shoah nooit heeft plaatsgevonden, of de body count ervan schromelijk overschat wordt.^[1]

Haat

Bijgevolg geldt de redenering ook voor de aanhoudende eenzijdige berichtgeving van Le Soir over N-VA, de Vlaamsgezinden en de Vlamingen in het algemeen. Want inhoudelijk heeft Bart De Wever (N-VA) duidelijk gelijk. Er gaat nauwelijks een dag voorbij of de Vlamingen worden in haatdragende artikels afgeschilderd als een bende verderfelijke, bekrompen, Walen-hatende fascisten. N-VA is puur vergif, separatisme is rampzalig en omfloerst. En hoe de flaminganten omgaan met hun Franssprekende medeburgers in de Brusselse rand, is puur nazisme.

Ergens heb ik er dus bedenkingen bij dat Bart De Wever voor deze drukpersfeiten een aangifte doet bij een centrum waartegen hij zich zelf heel kritisch opstelt. Hij is natuurlijk niet de enige Vlaming die bij het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en voor Racismebestrijding een klacht heeft ingediend tegen Le Soir; blijkbaar vonden zelfs enkele Franstaligen het satirische stukje Un plan tout bête pour sauver Leterme 3/4^[5] choquerend.^[6]

Ik betwijfel niet dat de aanhoudende vandalenstreken dat het N-VA partijbureau ondergaat, voortvloeien uit het Vlaams-vijandelijk klimaat waar Le Soir enthousiast toe bijdraagt. Maar insinueren dat de krant, in plaats van de individuele vandalen, verantwoordelijk zijn voor deze pesterijen,^[7] gaat mij te ver.

Antwoord

Hoe vreselijk wij, Vlaamsgezinden, deze beschuldigen ook vinden, misschien moeten we de tijd nemen om het debat aan te gaan, om zelfs op de meest extreme beschrijvingen inhoudelijk te antwoorden.

Neem nu de vergelijkingen tussen de Vlaamse beweging en het Duitse nationaalsocialisme.

Een belangrijk aspect van de nazi-doctrine was het dogma van de superioriteit van het Duitse, Arische ras. De Vlaamse Beweging daarentegen is gebaseerd op de vaststelling dat Vlamingen en Walen verschillend zijn. Maar daarom beschouwen we onszelf nog niet superieur.

Gebaseerd op de superioriteitsdoctrine voerde nazi-Duitsland een politiek van imperialisme. Dit leidde tot de Anschluss van Oostenrijk en de poging om Europa te veroveren. De strijd van de Vlaamse Beweging voor meer Vlaamse autonomie, of volledige onafhankelijkheid, is juist precies het omgekeerde van imperialisme: in plaats van andere volkeren hun zelfbeschikkingsrecht te ontzeggen, komen we op voor het onze. In de Kamer merkte volksvertegenwoordiger Bart Laeremans (Vlaams Belang) op, o ironie, dat er in de huidige Belgische communautaire strijd wel degelijk een gemeenschap is die, uit een gevoel van morele superioriteit en uit een gepercipieerde nood aan Lebensraum, verwoedde pogingen doet om grond^[2] van het andere gewest en ééntalig taalgebied te annexeren.^[8]

Maar de nazi’s zijn natuurlijk het meest berucht voor de wijze waarop ze omgingen met gehandicapten, mongolen, joden, zigeuners en andere minderheden. In Vlaanderen worden anderstaligen vriendelijk maar dwingend verzocht hun communicatie met de overheid in het Nederlands te voeren, en aan te tonen dat ze Nederlands kunnen (of het bereid zijn te leren) om hun integratie in het Vlaams maatschappelijk weefsel mogelijk te maken.^[3] En nu durven we zelfs te eisen dat Franstaligen die in Vlaanderen wonen op Vlaamse provinciale kieslijsten zouden stemmen,^[9] zodat de inwoners van Vlaams-Brabant ook van het gelijkheidsbeginsel zouden kunnen genieten.^[10] Deze “verderfelijke” behandeling van onze anderstalige mede-Vlamingen^[11] wordt door de vergelijking met het nazisme gelijkgesteld aan de twintigste-eeuwse massale opsluiting in concentratiekampen, dwangarbeid en goed georganiseerde massa-uitroeiing.

Die vergelijking maken, beledigt niet alleen ons, flaminganten, maar minimaliseert tegelijkertijd de Shoah. En hoewel ik het er niet mee eens ben, is minimaliserend revisionisme in België verboden.^[12]

Voetnoten

• ^[1] De Belgische wet en grondwet is het duidelijk niet met mij eens.
• ^[2] Volledige gemeenten, of toch minstens een corridor.
• ^[3] Natuurlijk verbiedt niemand de Franstaligen die in Vlaanderen komen wonen thuis en onder elkaar Frans te spreken. Het enige wat we van hen verlangen is dat ze hetzelfde respect voor het gewest waar zij zich komen vestigen zouden kunnen opbrengen, als de duizenden Vlamingen die in Wallonië wonen voor de Franstalige cultuur vertonen. Die vergelijking wordt in Le Soir en haar fora zelden gemaakt, om één of andere reden gaat ze minder goed op dan de vergelijking tussen het Vlaams-nationalisme en het nazisme.

Referenties

• ^[4] John Stuart Mill, On Liberty, Londen, 1859
• ^[5] Pierre Bouillon, Un plan tout bête pour sauver Leterme 3/4, Le Soir, zaterdag 22 maart 2008, blz. 6
• ^[6] Jozef De Witte, geciteerd in: N-VA dient klacht in tegen Le Soir, De Standaard, dinsdag 24 juni 2008, blz. 6
• ^[7] Bart De Wever (N-VA) over de vandalenstreken en bedreigingen, in de opening van Ter Zake, maandagavond 23 juni 2008, VRT, Canvas, tijdsfragment 0:20–0:36
• ^[8] Bart Laeremans (Vlaams Belang), in de plenumvergadering van de Kamer van Volksvertegenwoordigers van donderdagavond 8 mei 2008, integraal verslag, blz. 114, bij de bespreking van Brussel-Halle-Vilvoorde
• ^[9] Wetsvoorstel van zaterdag 12 juli 2007 tot wijziging van de kieswetgeving met het oog op de splitsing van de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde, Belgische Kamer van Volksvertegenwoordigers, doc. 52 0037/001
• ^[10] Arrest nr. 73/2003 van maandag 26 mei 2003 van het toenmalig Arbitragehof, nu Grondwettelijk Hof
• ^[11] Uitlatingen van VVB-voorzitter Erik Defoort, beklemtonend dat de Franstaligen in de Rand “onze Franstalige medeburgers” zijn, in: Han Renard, Na het Zangfeest, Knack, woensdag 11 juni 2008, blz. 18
• ^[12] Wet van donderdag 23 maart 1995 bestraffing van het ontkennen, minimaliseren, rechtvaardigen of goedkeuren van de genocide die tijdens de tweede wereldoorlog door het Duitse nationaal-socialistisch regime is gepleegd, Belgisch Staatsblad van donderdag 30 maart 1995, blz. 7 996, in werking getreden op de dag van de bekendmaking, bijgewerkt door het erratum van zaterdag 22 juni 1999 en de wet van vrijdag 7 mei 1999; Wijziging aan de Grondwet van zwarte vrijdag 7 mei 1999, Belgisch Staatsblad van zaterdag 29 mei 1999, blz. 19 310, in werking getreden op de dag van de bekendmaking